Vitra.

Dit artikel naar een vriend versturen

Annuleren

• E-mailadres van de ontvanger
• Uw opmerking
• Uw naam
• Uw e-mailadres

E-mail

/ Super Normal, The Vitra Store New York, May 17–June 29, 2008

"They said I'd never make it to Normal. They were wrong." Bob Dylan bij een concert in Normal, Illinois, 1999.

Hierover bestaat geen enkele twijfel: met hun project 'Super Normal' begeven Jasper Morrison en Naoto Fukasawa zich op onzeker terrein. Want noch het 'normale' noch het 'supernormale' kan als begrip claimen duidelijk afgebakend te zijn in de zin dat zij duidelijk punten van wetenschappelijke overeenkomst vertonen. Weliswaar kan het normale etymologisch de norm en het normatieve omvatten – onze voorstellingen van normaliteit en van normale dingen en ontwikkelingen zijn echter allesbehalve genormeerd. Toch is juist de vaagheid van het begrip, die Morrison en Fukasawa zich met hun gelijknamige tentoonstellingen in Tokio en Londen ten nutte maken. Alle door hen als 'supernormaal' beschouwde alledaagse voorwerpen worden hier een bewijsstuk, een pleidooi voor een ander voorzichtig en doordacht design aan gene zijde van pathos en modernistische maskerade: Een bureauklem. Een emmer van kunststof. Een stoel. Beide ontwerpers hebben ongeveer 200 voorwerpen verzameld die zij presenteren op witte blokken en stèles. Zo kan elke tentoonstellingsstuk in zijn vorm, kleurenrijkdom en materialiteit tot ontplooiing komen en een dialoog aangaan met alle andere dingen die de tentoonstelling samenbrengt. Naoto Fukasawa: ''bij de keuze hadden wij verrassend genoeg geen enkel meningsverschil. Wij discussieerden vooral over wat wel en niet moest worden opgenomen in de tentoonstelling, teneinde deze voor een breed publiek begrijpelijk te maken."

De tentoonstelling laat zien dat er sprake is van een verwantschap tussen het supernormale en het archetypische, die het resultaat van een lang producthistorisch vormgevingsproces is, totdat na een honderden of soms wel duizenden jaren durende objectgenese in ons hoofd het beeld ontstaat dat wij krijgen als wij bijvoorbeeld het woord 'stoel' horen of lezen. Morrisons Plywood Chair uit 1988, die is vervaardigd door Vitra, komt zeker heel dicht in de buurt van de archetypische stoel. En toch treedt bij een aandachtige beschouwing een aantal verschillen aan het licht: de zachte welving van de rugleuning, de doelbewuste zichtbaarheid van eenvoudige, afgevlakte kruiskopschroeven, de verrassende lichtheid van de stoel en niet in de laatste plaats zijn met de grootste eenvoud geconcipieerde constructie, die op de onderkant van de zitting zichtbaar wordt Deze eigenschappen onderscheiden de stoel van een zuiver archetypisch te noemen zitobject, dat tot op zekere hoogte een driedimensionaal pictogram is. Dit geldt ook voor de kruk 'Dejà-vu', die Naoto Fukasawa heeft ontworpen voor Magis en waarvan de vorm en de afmetingen van een haast rurale simpelheid lijken te zijn. Hier zijn eveneens het gekozen materiaal, in dit geval aluminium, en als gevolg daarvan het reflecterende effect en het lichte gewicht, die de kruk kenmerken. Deze kruk doet mij spontaan aan het werk 'Rabbit' van Jeff Koons denken, waarbij de Amerikaanse kunstenaar een opblaasbaar speelgoedkonijn in een verchroomde sculptuur heeft veranderd.