Vitra.

Dit artikel naar een vriend versturen

Annuleren

• E-mailadres van de ontvanger
• Uw opmerking
• Uw naam
• Uw e-mailadres

E-mail

/ Rolf Fehlbaum

Maar er is een belangrijke nieuwigheid dat zo gebruiksgeschikt is, dat het direct wordt geabsorbeerd en in korte tijd standaard wordt. Dat is het typologisch nieuwe. Ook het typologisch nieuwe wordt nauwelijks getoond in musea, ofschoon het voor een nieuwe standaard zorgt. Dat heeft ermee te maken dat het niet zo gemakkelijk overdraagbaar is en dat zijn kwaliteit niet zo eenvoudig toegankelijk is gemaakt als die van het opwindende nieuwe. Daarnaast zijn meestal meer tijd, inspanningen, testen, vergissingen en fundamenteel researchwerk in dit nieuwe gebruiksgeschikte product gaan zitten dan in het opwindende bravourestuk. Juist de introductie van de Vitra Edition in 1987 geeft dit op treffende wijze weer; een object dat in enkele maanden was ontwikkeld, baarde meer opzien dan de bureaustoel met een nieuw mechanisme, toepassing van nieuwe materialen, nieuwe stoffen en een nieuw kantoorelan, waarvan de ontwikkeling jaren in beslag had genomen. Beide – zowel het extreme als het gebruiksgeschikte – zijn belangrijk voor het design, maar in de praktijk van Vitra staat het gebruiksgeschikte centraal.

Vaak is het gebruiksgeschikte ook iets opzienbarend nieuws. Dat zijn de grootse momenten van design. In elk vakgebied, in de literatuur, in de film, in de kunst zijn grootse momenten. Er ontstaat iets nieuws dat bij de eerste aanzet meteen de definitieve uitdrukking heeft gevonden. En indien het gaat om iets baanbrekend nieuws, dan blijft deze uitdrukking langdurig toonaangevend. Het baanbrekend nieuwe, dat als ketterij is begonnen, wordt een klassieker en blijft relevant totdat er een volgend baanbrekend nieuw iets ontstaat en er opnieuw een paradigmawisseling plaatsvindt. Dit nieuwe is niet nieuw wegens zijn nieuwigheid, maar omdat er een nieuwe balans is gevonden. Dat is vooral het geval als er nieuwe materialen en technologieën beschikbaar komen. Het beste voorbeeld daarvan is het werk van Charles en Ray Eames.

Vitra werkt jarenlang met bepaalde designers en soms met andere designers. Jarenlange samenwerking is mogelijk en zinnig als een designer bij zijn of haar ontwikkeling economisch voordeel van deze duurzame relatie heeft en als Vitra in deze speciale constellatie zijn centrale thema’s kan uitvoeren.

Er zijn echter ook designers met een temperament en werkwijze die niet zijn in te perken in een langdurige relatie met Vitra, maar die af en toe bij een project richtinggevende resultaten behalen. De belangrijkste voorbeelden zijn Frank Gehry, Ron Arad en Philippe Starck. Dan waren er nog designers en kunstenaars van de Vitra Edition uit de jaren '80; Ettore Sottsass, Borek Sipek, Alessandro Mendini, Denis Santachiara, Gaetano Pesce, Richard Artschwager en anderen.

Met andere designers is pas onlangs een samenwerking aangegaan. De eerste resultaten zijn behaald, maar de betekenis van de samenwerking is nog niet te overzien; Christoph Ingenhoven, Alfredo Häberli, Hannes Wettstein, Arik Levy en Greg Lynn. En er is de nieuwe Vitra Edition die onder meer dient als kennismaking met Naoto Fukasawa, Konstantin Grcic, Jürgen Mayer H., Jerszy Seymour en Jurgen Bey.

Elk van hen kan op zijn of haar manier datgene belichamen dat de relatie tussen Vitra en zijn auteurs-ontwerpers typeert; de combinatie tussen pioniersgeest, interesse in onderzoek, verbetenheid en “Love Investigation”, zoals Charles Eames het samenspel tussen inzet en passie noemde, die leidt tot succesvolle designoplossingen.